Trong thực tiễn giao dịch dân sự, không ít hợp đồng đã được công chứng hợp pháp nhưng sau đó lại bị đình chỉ thực hiện do nhiều nguyên nhân khác nhau như quyết định của cơ quan có thẩm quyền, thỏa thuận của các bên hoặc phát sinh tình huống pháp lý mới. Khi tranh chấp xảy ra, vấn đề thường được đặt ra là thời điểm công chứng có còn giá trị pháp lý hay không và việc đình chỉ thực hiện hợp đồng ảnh hưởng như thế nào đến hiệu lực của hợp đồng đã công chứng. Việc phân tích đúng mối quan hệ này có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm pháp lý của các bên.
>>> Xem thêm: Những thủ tục bắt buộc phải qua văn phòng công chứng theo quy định mới nhất
Khái niệm đình chỉ thực hiện hợp đồng và phân biệt với chấm dứt hợp đồng

Đình chỉ thực hiện hợp đồng
Theo Bộ luật Dân sự 2015:
“Đình chỉ thực hiện hợp đồng là việc một bên hoặc các bên tạm thời không tiếp tục thực hiện hợp đồng trong những trường hợp do luật quy định hoặc do các bên thỏa thuận.” (Điều 428)
Đình chỉ thực hiện hợp đồng không làm mất đi sự tồn tại của hợp đồng, mà chỉ làm gián đoạn việc thực hiện quyền, nghĩa vụ trong một khoảng thời gian nhất định.
Phân biệt với chấm dứt và hủy bỏ hợp đồng
-
Chấm dứt hợp đồng: hợp đồng không còn hiệu lực đối với tương lai
-
Hủy bỏ hợp đồng: hợp đồng bị coi như không có hiệu lực từ thời điểm giao kết
Trong khi đó, đình chỉ thực hiện hợp đồng không làm mất hiệu lực hợp đồng, trừ khi pháp luật hoặc các bên có thỏa thuận khác.
Thời điểm công chứng và hiệu lực pháp lý của hợp đồng
Theo Luật Công chứng 2024:
“Hợp đồng, giao dịch được công chứng có hiệu lực kể từ thời điểm được công chứng, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận khác.” (Điều 5)
Đồng thời, Bộ luật Dân sự 2015 quy định:
“Giao dịch dân sự có hiệu lực khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của luật.” (Điều 117)
Như vậy, thời điểm công chứng là mốc xác lập hiệu lực pháp lý của hợp đồng, độc lập với việc hợp đồng có được thực hiện liên tục hay không.
Thời điểm công chứng có bị ảnh hưởng khi hợp đồng bị đình chỉ thực hiện không?
Nguyên tắc chung
Việc hợp đồng bị đình chỉ thực hiện không làm thay đổi thời điểm công chứng và cũng không làm mất hiệu lực của hợp đồng tại thời điểm được công chứng nếu:
-
Hợp đồng hợp pháp khi ký
-
Công chứng viên thực hiện đúng trình tự, thủ tục
-
Không có căn cứ tuyên vô hiệu
Thời điểm công chứng vẫn được ghi nhận là thời điểm xác lập giao dịch dân sự hợp pháp.
>>> Xem thêm: Phí công chứng và phí dịch vụ sang tên sổ đỏ: Phân biệt rõ để không nhầm lẫn
Ý nghĩa của thời điểm công chứng trong trường hợp bị đình chỉ
Khi hợp đồng bị đình chỉ, thời điểm công chứng được sử dụng để:
-
Xác định thời điểm phát sinh quyền, nghĩa vụ ban đầu
-
Đánh giá lỗi của các bên khi dẫn đến việc đình chỉ
-
Làm căn cứ giải quyết hậu quả pháp lý trong trường hợp hợp đồng tiếp tục thực hiện hoặc chấm dứt sau đó
Các trường hợp hợp đồng bị đình chỉ và mối liên hệ với thời điểm công chứng

Đình chỉ do quyết định của cơ quan nhà nước
Ví dụ: đình chỉ giao dịch do thanh tra, kiểm tra, tạm dừng dự án, phong tỏa tài sản.
Trong trường hợp này:
-
Thời điểm công chứng vẫn được xác định hợp pháp
-
Quyết định đình chỉ chỉ có hiệu lực từ thời điểm ban hành, không hồi tố phủ nhận giá trị công chứng trước đó
Đình chỉ do thỏa thuận của các bên
Các bên có thể thỏa thuận tạm ngừng thực hiện hợp đồng do khó khăn khách quan. Việc này:
-
Không làm thay đổi hiệu lực hợp đồng
-
Không ảnh hưởng đến giá trị pháp lý của thời điểm công chứng
Đình chỉ do một bên vi phạm nghĩa vụ
Theo Bộ luật Dân sự 2015:
“Một bên có quyền đình chỉ thực hiện hợp đồng khi bên kia vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ.” (Điều 428)
Trong trường hợp này, thời điểm công chứng là căn cứ để:
-
Xác định thời điểm phát sinh nghĩa vụ bị vi phạm
-
Đánh giá mức độ lỗi và trách nhiệm bồi thường
Thời điểm công chứng trong giải quyết tranh chấp khi hợp đồng bị đình chỉ
Trong các vụ tranh chấp, Tòa án thường căn cứ vào:
-
Thời điểm công chứng
-
Nội dung hợp đồng và điều khoản đình chỉ
-
Thời điểm phát sinh căn cứ đình chỉ
Thời điểm công chứng giúp xác định rõ:
-
Hợp đồng có tồn tại hợp pháp hay không
-
Việc đình chỉ là hợp pháp hay trái luật
-
Nghĩa vụ hoàn trả, bồi thường có phát sinh hay không
Trách nhiệm của công chứng viên khi hợp đồng bị đình chỉ thực hiện
Công chứng viên không chịu trách nhiệm về việc hợp đồng bị đình chỉ nếu tại thời điểm công chứng:
-
Không có căn cứ pháp lý cấm giao dịch
-
Không có thông tin ngăn chặn
-
Hồ sơ hợp lệ và các bên tự nguyện ký kết
Theo Luật Công chứng 2024:
“Công chứng viên chịu trách nhiệm về tính hợp pháp của hợp đồng tại thời điểm công chứng.” (Điều 17)
>>> Xem thêm: Trường hợp người đứng tên sổ đỏ qua đời, hợp đồng mua bán nhà có còn hiệu lực?
Ví dụ thực tiễn
Tháng 6/2024, A và B ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và được công chứng hợp pháp. Tháng 8/2024, cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định đình chỉ việc thực hiện các giao dịch liên quan đến khu đất để phục vụ công tác thanh tra.
Tòa án xác định:
-
Thời điểm công chứng là hợp pháp
-
Quyết định đình chỉ chỉ làm tạm ngừng việc thực hiện hợp đồng
-
Hợp đồng không vô hiệu, các bên không được tiếp tục chuyển giao quyền sử dụng đất cho đến khi có quyết định mới
Khuyến nghị pháp lý
-
Ghi nhận rõ điều khoản về đình chỉ, tạm ngừng trong hợp đồng
-
Kiểm tra thông tin pháp lý liên quan đến tài sản trước khi công chứng
-
Lưu giữ đầy đủ hồ sơ công chứng để làm căn cứ chứng minh thời điểm xác lập giao dịch
-
Công chứng viên cần giải thích rõ cho các bên về hệ quả pháp lý của đình chỉ thực hiện hợp đồng
Kết luận
Thời điểm công chứng khi hợp đồng bị đình chỉ thực hiện vẫn giữ nguyên giá trị pháp lý trong việc xác lập hiệu lực hợp đồng. Việc đình chỉ chỉ ảnh hưởng đến quá trình thực hiện, không làm mất đi giá trị pháp lý của giao dịch đã được công chứng hợp pháp. Nhận diện đúng vai trò của thời điểm công chứng giúp các bên phòng ngừa rủi ro, bảo vệ quyền lợi và xử lý tranh chấp một cách đúng pháp luật.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Các bài viết liên quan:
>>> Hồ sơ công chứng lưu trữ và hợp đồng giả tạo
>>> Bị chồng/vợ giấu tài sản khi ly hôn: Làm sao phát hiện?
>>> Văn phòng công chứng Hà Nội cung cấp dịch vụ công chứng ngoài trụ sở theo yêu cầu
>>> Kinh nghiệm tránh sai sót khi làm dịch vụ sang tên sổ đỏ nhanh
>>> Trường hợp di chúc miệng có thể công chứng di chúc không?
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
